W swojej powieści „Biała bluzka” ze stanu delirium potrafi wykrzesać poezję: „Jeden mój kolega miał taką historię, że mu owad wyszedł z bursztynu, rozprostował skrzydełka i wychłeptał całą wódkę ze szklanki. Następnie usiadł wygodnie w fotelu, zapalił i opowiedział historię swojego życia, trzy tysiące dwieście lat! Pili obaj do godziny policyjnej i dłużej".
Agata Passent: - Ochrzaniałam ją, wrzeszczałam. Próbowałam szantażu. Byłyśmy umówione, spóźniała się poszłam tam, gdzie piła, i powiedziałam: „Pijana masz się do mnie nie odzywać”. Prosiłam i błagałam, żeby nie piła i mówiła prawdę. Zadawałam mamie pytania wprost. Z kim się przyjaźnisz? Czy jesteś smutna? A ona z kolejnej podróży wysyłała wycinek z gazety, że jakiś Chińczyk na parasolu w czasie wichury przeleciał dwa kilometry. Nie potrafiła się zdobyć na szczerość.
16. Konfitury
Tuż przed śmiercią Osiecka nagrywa telewizyjny wywiad rzekę „Rozmowy o zmierzchu i świcie".
Z życia odpytuje ją Magda Umer, bliska przyjaciółka.
„Byłam wszędzie, nawet w Puerto Rico, ale po co - nie wiem".
„Najbardziej nie mogę sobie poradzić ze swoją samotnością”.
Żali się: „Nigdy nie byłam kochana”.
Umer: - Była kochana przez wszystkich. Miała w życiu tylko jednego wroga i ten wróg nazywał się Agnieszka Osiecka. Powiedziała mi kiedyś: „Zazdroszczę Jeremiemu i Alicji, że są razem i patrzą na rośliny. Ja nigdy nikomu nie umiałam dać spokoju. Sobie też”.
Ostatni rok. Ma raka, wreszcie nie pije. Siedzi na stercie papierów, stara się je uporządkować. Listy od Przybory odkłada na osobną kupkę.
Ale zapytana przez Umer, dla kogo napisała „Na całych jeziorach ty”, od powiada do kamery: „Zapomniałam”. Umer w czasie montażu wycina ten fragment. Nie chce robić przykrości Przyborze.
Osiecka przed śmiercią pisze sztukę „Darcie pierza”. Nad pudłem pełnym starych listów, dokumentów i zdjęć siedzi stara kobieta i młodzieniec. Przeglądają, drą, część odkładają. Stara kobieta mówi: „Wiesz, kiedyśmy się z J. kochali, powtarzałam: 'Przeszkadza mi czułość, przeszkadza mi czułość'. Ale to nie prawda. Coś ci powiem na ucho: najważniejsza jest czułość. Ani jędrne pośladki, ani piękna dusza, ani księżyc w pełni. Och, dzieciaku, dzieciaku, nie poznasz już dalszego ciągu. W poniedziałek sprawię sobie nowe zwierzątko. Albo człowieka! Mam jeszcze dwa miesiące” (przytula samą siebie jak kołysząca mama i skulona śpiewa piosenkę „Sama chciałam”).
Na scenie pojawia się aktor przebrany za Clarka Gable’a. Jest piękny, podchodzi z tyłu, kładzie kobiecie dłonie na powiekach.
Kobieta: „Och, najmilszy, ty tutaj?”.
On (filmowym głosem): „Zawsze tu byłem, kochanie. Zawsze przy tobie”.
Kobieta: „To cudownie. A ja… będziesz się śmiał… właśnie usmażyłam konfitury”.
17. Listy
Osiecka umiera w marcu 1997 r. Umer robi w Opolu spektakl wspomnieniowy „Zielono mi”.
Agata Passent, zapowiadając piosenkę „Na całych jeziorach Ty”, mówi żartem: podobno mama napisała to dla pewnego leśnika z Mazur. Przybora dzwoni do Umer wściekły: „Co za bzdury! Przecież wiesz, że ona to napisała dla mnie”.
Idą na spacer pod dom, w którym mieszkała Osiecka. „Nie mogłem tego wytrzymać, do dziś się denerwuję, ale dała mi tyle cudowności, że nie żałuję ani chwili tego romansu”. Żona Przybory Alicja umiera w 2000 r. Przybora notuje: "Życie jako forma spędzania czasu przestało mnie interesować". Siedzi na stercie papierów, robi porządki. Wyrzuca. Listy od Osieckiej wkłada do brązowej koperty, pisze „Agnieszka”. I zanosi je Umer. – Nie mogę ich zniszczyć, bo to jest niezła literatura, zrób coś z tym kiedyś - mówi.
Umiera 4 marca 2004 r. „Gazeta Wyborcza” informuje o tym na pierwszej stronie. Obok zamieszcza jego wiersz napisany czterdzieści lat wcześniej dla Osieckiej. „Bez ciebie jestem smutny jak kondukt w deszczu pod wiatr".
|
